Şanlıurfalılar 99 yıl öncesi gibi tek yürek oldu
  • Reklam

Şanlıurfalılar 99 yıl öncesi gibi tek yürek oldu

Şanlıurfa’nın Düşman İşgalinden Kurtuluşu'nun 99. yıl dönümü törenlerle kutlandı.Programın günkü programında yer alan kortej yürüyüşüne binlerce kişi katıldı.

11 Nisan 2019 - 18:51 - Güncelleme: 11 Nisan 2019 - 19:13

Şanlıurfa Düşman İşgalinden Kurtuluşu'nun 99. yıl dönümü etkinliklerinin ilk günü Ulu Cami önünden başlayarak Hamarat Eller Çarşısına kadar devam eden kortej yürüyüşü ile başladı. Korteje Şanlıurfa Büyükşehir Belediye Başkanı Zeynel Abidin Beyazgül, Şanlıurfa Valisi Abdullah Erin, AK Parti Milletvekili Mehmet Ali Cevheri, AK Parti İl Başkanı Bahattin Yıldız, Emniyet Müdürü Veysal Tipioğlu, askeri erkan, sivil toplum kuruluşları, çevre illerden gelen çok sayıda sivil toplum kuruluşu temsilcileri ile çok sayıda vatandaş katıldı.

Esnafın da ellerinde bayraklar ve alkışlarla destek verdiği kortejde dev bayrak açıldı. Gençler dev bayrağı Hamarat Eller Çarşısına kadar dalgalandırırken, yürüyüşe mehter takımı da eşlik etti. Folklor ekibinin gösterileri ve Şanlıurfa türkülerini seslendiren yerel sanatçılar büyük beğeni aldı.

Şanlıurfa Büyükşehir Belediye Başkanı Zeynel Abidin Beyazgül, "Bugün Urfa'nın Kurtuluşu'nun 99. yılını idrak etmekteyiz. O günlere döndüğümüzde şöyle bir manzara görmekteyiz. Buradan binlerce kilometre uzaklardaki işgal kuvvetleri Şanlıurfa'yı teslim almaya gelmişlerdi. Birçok konuyu sorgulamak gerekir. Bu işgal kuvvetlerinin Şanlıurfa'da ne işi vardı. Ve o işgal kuvvetleri döndükten sonra bu amaçlarından ve emellerinden vazgeçmişler midir. Tarihi iyi sorgulamamız gerekiyor. Bugünkü gençlerin tarihe bakıp o günü iyi anlamaları gerekir ki tarih tekerrürden ibarettir. Bu tarihin tekerrür etmemesi için de o günü çok iyi bilmemiz lazım. O günkü şehitlerimizi ve tüm şehitlerimizi rahmetle andıklarını belirtti.

 

Şanlıurfa Valisi Abdullah Erin ise "Kurtuluşumuzun hayırlara vesile olmasını temenni ediyorum. Tarihi iyi bilmemiz, iyi anlatmamız gerekiyor. Tarihinden, atasından, geçmişinden bi haber olan milletlerin tarihi tekrardan yaşamak zorunda kalacağını belirtti.

 

Kurtuluş fotoğraf sergisi ilgi gördü

 

Şanlıurfa’nın Düşman İşgalinden Kurtuluşu'nun 99. yıldönümü etkinlikleri Kurtuluş kahramanlarının yer aldığı fotoğraf sergisi ile devam etti.

 

Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi tarafından organize edilen Kurtuluş etkinlikleri çerçevesinde Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi Sergi Salonunda Kurtuluş kahramanlarının yer aldığı fotoğraf sergisi ile devam etti.

Sergilinin açılışına vatandaşlar yoğun ilgi gösterirken, sergide 2016 yılında TBMM tarafından Şanlıurfa’ya verilen Kurtuluş Madalyası da yer aldı.

 

Sergisinin açılışını gerçekleştiren Şanlıurfa Büyükşehir Belediye Başkanı  Zeynel Abidin Beyazgül, “Kurtuluş savaşında kahramanlık gösteren ve bizzat öncülük yapan ecdadımızın fotoğraflandırıldığı sergiyi gezdik, emeği geçen herkese teşekkür ediyoruz. Tüm Şanlıurfalı hemşerilerimizi buraya davet ediyoruz. Ailelerimizden temennimiz, çocukları ile bu güzel sergiye gelerek kahramanlık yapan ecdadımızı burada görmelerini istedi.

Şanlıurfa Valisi Abdullah Erin ise, “Bu sergide emeği geçen Müslüm Akalın hocamıza teşekkür ediyorum. 99 Yıl önce yaşanan olaylardaki dedelerimizin ecdadımızı bu gün bu sergide görmek mümkün olduğunu belirtti.

Öte yandan serginin açılışına, Şanlıurfa Büyükşehir Belediye Başkanı Zeynel Abidin Beyazgül, Şanlıurfa Valisi Abdullah Erin, Şanlıurfa 20. Piyade Tugay Komutanı Tuğgeneral Oktay Ağbuğa, Haliliye Belediye Başkanı Mehmet Canpolat, Şehit yakınları, Gaziler ve çok sayıda vatandaş katıldı.

Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra imzalanan Mondros Mütârekesi ile 7 Mart 1919 tarihinde Urfa, önce ıngilizler, ıngilizler'in çekilmesiyle de 31 Ekim 1919 tarihinde Fransızlar tarafından işgal edilmiştir. Fransızlar'ın Urfa'dan atılması için Urfalılar çok mücâdele etmiş ve birçok şehit vermişlerdir.

Urfalı, düzenli bir kuvvetle değil, şehrin eşrafın­dan "Onikiler" başta olmak üzere şehir merkezi, ilçe ve köylerden katılan aşiretlerle oluşturulan mahalli çetelerle Urfa'yı düşman işgalinden kurtarmıştır. Bütün yurtta, Gaziantep ve Kahramanmaraş'tan sonra kendi kendini kurtaran üç şehirden biridir Urfa.

Urfalı, kurtuluş savaşında büyük mücâdeleler vermiş, 11 Nisan 1920 tarihinde bir destân yazarak kanı canı pahasına çarpışmış ve düşman kuvvetle­rini aziz vatanımızdan atmıştır. Kötü hava şartları, maddi imkansızlıklar, silah ve cephâne yokluğu Urfalıları yıldırmamış, mücâdelelerini bir an olsun durdurmamıştır. Çetin geçen kurtuluş günlerinde Urfalıların gösterdikleri mücâdele ve kahramanlık­lar dikkate şayandır.

Halkın oluşturduğu milis kuvvetleri, düşmanla göğüs göğüse çarpışıp şehri düşman işgalinden kurtardığı için, Urfalıların bu kahramanlıklarını te­yid etmek üzere Türkiye Büyük Millet Meclisi"nce Urfa'ya "Şanlı" ünvanı verilmiştir.

İşte kurtuluş savaşı sırasında, Fransızlarla yapı­lan bu mücâdeleler folklorumuza da yansımış; tür­külere ve hoyratlara konu olmuştur. Biz bu yazı­mızda Urfa'nın düşman işgalinden kurtuluşunun, türkülerimize ve hoyratlarımıza yansımasını ele alacağız.

Frasızlar'ın Urfa'yı kuşatmasından sonra ilk bü­yük hücumlar Fransızlar'ın ellerinde bulunan Kürkçü Osman Efendi'nin evine, Şişko'nun damına ve Mahmûd Nedim Konağı gibi mekânlara yapıl­mıştır. Bu hücum sırasında Fransız kuvvetleri iyi mevzilendiği için, Urfalılar mazgallara gizlenmiş makinalı tüfeklerin yaylım ateşi altında kalmışlar­dır. Bu baskınlar çok kanlı olmuştur. Bu çarpışma­larda 82 Urfalı şehit olmuş ve birçoğu da yaralan­mıştır.

Urfa kurtuluşunun en önemli çarpışmalarından biri "Şebeke Boğazı" mevkiinde yapılan çarpışma­dır. Urfalı, kurtuluş savaşına son noktayı Şebeke Boğazı'nda koymuştur.

Urfa'da yapılan mücâdele sonucu, Urfa'da ka­lamayacaklarını anlayan Fransız güçleri, 11 Nisan 1920 sabahleyin saat 4 sıralarında 500 civarında Fransız kuvveti Hastane ve Hızmalı Köprü yolunu izleyerek iki koldan Suruç yönüne doğru yola çıkar­lar. Kendilerine eşlik etmek üzere Ömer ızzet  ko­mutasında 10 jandarma eri görevlendirilmiştir. Yine Fransız kuvvetlerinin Suruç civarında bulunan Fransız kuvvetler ile birleşip tekrar Urfa'ya dön­memeleri için Teğmen Münir Efendi komutasında yaklaşık 100 kişilik bir kuvvet de kendilerini 3-4 ki­lometre arkadan takip etmektedir. Fransız öncüleri, yolda ilerlerken köylülere ateş ederler; köylüler de karşılık verir ve çatışma başlar. Bunun üzerine Fransızları Urfa'ya geri dönmemeleri için geriden  izleyen kuvvetin komutanı Teğmen Münif Efendi, Ali Saip Bey'e şöyle bir rapor gönderir: "Düşman öncüsü ve bilhassa öncüde bulunan Ermeniler'in yolda rastladıkları aşiretlere ve bilhassa yol üzerin­deki köylülere ateş etmeleri üzerine köylüler de on­lara ateş ettiler. Fransız komutan bunu planlı bir saldırı zannetti; kuvvetlerine savaş düzeni aldırdı ve makineli tüfeklerle bize ateşe başladılar. Şebeke Boğaz'ında şiddetli bir çatışma başladı. Urfa yolunu koruma altında bulunduruyorum, durumumuz tehlikelidir. Acele emrinizi bekliyorum."

Bu haber Urfa'da çabuk duyuldu, "Fransızlar Norman kuvvetleriyle birleştiler geri geliyorlar", "Fransızlar köyleri yakıyorlar", "Fransızlar aşiret­lerle savaşa tutuşmuş" söylentileri yayıldı. Bunu duyan Urfalı, silahını alıp Şebeke Boğazı'na doğru yola çıktı. Çarpışma seslerini duyan civardaki köy­lüler de yetişerek çarpışmaya katıldı. Çarpışmalar bir süre devam ettikten sonra Fransız komutanı Hauger, beyaz bayrak açarak teslim olacaklarını bildirdi. Dağlarda mevzilenen Urfalı çeteler ve köy­lüler, teslim olmak isteyen Fransız kuvvetlerine yaklaşırken, Fransızlar tekrar Urfalı çetelere yaylım ateşine başladılar. işte bu esnada birçok Urfalı şehit oldu ve birçoğu da yaralandı. Fransızların bu oyunu Urfalıları galeyana getirdi. Urfalılar topye­kun saldırıya geçerek Fransız kuvvetlerini etkisiz hale getirdiler. Bu olayla ilgili (13. Kolordu Komutanlığı'nın 17 Nisan tarihli raporunda) Fransız kuvvetlerinin komutanı Binbaşı Hauger ve Yüzbaşı Sajous (Saju) olmak üzere Fransızlardan 296 kişi öldürülmüş, 67 kişi yaralanmış ve 140 kişi de esir alınmıştır.

 

 

 

2019/04/2019-04-11-18-53-28.jpg

YORUMLAR

  • 0 Yorum
Henüz Yorum Eklenmemiştir.İlk yorum yapan siz olun..
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR x
Bireysel silahlanmaya hayır
Bireysel silahlanmaya hayır
Karaköprü STEM merkezine büyük onur
Karaköprü STEM merkezine büyük onur