Güneydoğu Anadolu’nun sanayi ve ticaret merkezi olarak bilinen Gaziantep, ekonomik gücüyle Türkiye genelinde öne çıkan şehirlerden biri. İhracat kapasitesi, organize sanayi bölgeleri ve gelişmiş ticaret ağı sayesinde kent ekonomisi güçlü bir yapıya sahip. Ancak şehir genelinde gelir düzeyi ilçelere göre farklılık gösteriyor. Sanayi yatırımları, nüfus yoğunluğu, konut projeleri ve ticari faaliyetler bazı ilçeleri öne çıkarırken, kırsal ağırlıklı bölgelerde ekonomik hareketlilik daha sınırlı kalabiliyor.
Yapılan değerlendirmelerde özellikle merkez ilçelerin gelir seviyesi bakımından üst sıralarda yer aldığı görülüyor. Buna karşılık daha küçük ve tarım ağırlıklı ilçelerde gelir düzeyinin görece düşük olduğu ifade ediliyor.
Şehitkamil Ekonomik Gücün Merkezi Konumunda
Gaziantep’in en yüksek gelir düzeyine sahip ilçesi olarak Şehitkamil öne çıkıyor. Organize sanayi bölgelerinin önemli bir kısmının bu ilçede bulunması, ekonomik hareketliliği artıran en önemli faktörlerden biri. Büyük ölçekli fabrikalar, ihracat yapan firmalar ve üretim tesisleri ilçenin gelir seviyesini yukarı taşıyor.
Şehitkamil aynı zamanda modern konut projeleri, alışveriş merkezleri ve özel eğitim kurumlarıyla dikkat çekiyor. Orta ve üst gelir grubunun yoğun olarak yaşadığı bölgeler bu ilçede bulunuyor. Hizmet sektörü ve finansal faaliyetlerin gelişmiş olması da ekonomik gücü destekliyor.
Nüfus yoğunluğunun yüksek olması ve ticari altyapının güçlü yapısı, Şehitkamil’i Gaziantep’in ekonomik anlamda en zengin ilçesi haline getiriyor.
Şahinbey Ticaret ve Nüfus Yoğunluğu ile Öne Çıkıyor
Gaziantep’in bir diğer merkez ilçesi olan Şahinbey, nüfus bakımından Türkiye’nin en kalabalık ilçeleri arasında yer alıyor. Geniş ticaret ağı ve esnaf yoğunluğu ilçede ekonomik canlılığı artırıyor.
Şahinbey’de küçük ve orta ölçekli işletmelerin sayısı oldukça fazla. Perakende ticaret, tekstil atölyeleri ve gıda sektörü ilçenin ekonomik yapısında önemli yer tutuyor. Ancak gelir dağılımı açısından Şehitkamil’e göre daha heterojen bir yapı bulunuyor.
Buna rağmen Şahinbey, ticaret hacmi ve nüfus hareketliliği sayesinde Gaziantep’in en güçlü ekonomik merkezlerinden biri olmayı sürdürüyor.
Nizip ve İslahiye Sanayi ve Tarım Dengesi Kuruyor
Gaziantep’in merkez dışındaki ilçeleri arasında Nizip dikkat çekiyor. Sanayi tesislerinin varlığı ve tarımsal üretim kapasitesi ilçenin ekonomik yapısını güçlendiriyor. Özellikle zeytin ve fıstık üretimi Nizip ekonomisinde önemli yer tutuyor.
İslahiye ilçesi ise hem tarım hem de küçük ölçekli sanayi faaliyetleriyle öne çıkıyor. Organize sanayi yatırımları merkez ilçelere kıyasla daha sınırlı olsa da, tarım gelirleri ekonomik denge sağlıyor.
Bu ilçelerde gelir düzeyi merkez ilçeler kadar yüksek olmasa da, kırsal ilçelere göre daha güçlü bir ekonomik yapı bulunuyor.
Yavuzeli ve Karkamış Gelir Düzeyi Daha Düşük İlçeler Arasında
Gaziantep genelinde gelir seviyesi bakımından daha geride kalan ilçeler arasında Yavuzeli ve Karkamış öne çıkıyor. Bu ilçelerde ekonomik faaliyetler büyük ölçüde tarıma dayanıyor. Sanayi yatırımlarının sınırlı olması ve ticaret hacminin düşük kalması gelir seviyesini etkileyen temel unsurlar arasında yer alıyor.
Nüfus yoğunluğunun az olması ve özel sektör yatırımlarının yeterince gelişmemiş olması, bu ilçelerde ekonomik büyümeyi sınırlandırıyor. Kamu yatırımları ve sosyal destekler önemli bir gelir kaynağı oluşturuyor ancak büyük ölçekli ticari faaliyetlerin eksikliği gelir farkını artırıyor.
Gaziantep genelinde Şehitkamil ve Şahinbey ekonomik açıdan en güçlü ilçeler olarak öne çıkarken, Yavuzeli ve Karkamış gibi ilçelerde gelir düzeyinin daha düşük olduğu görülüyor. İlçeler arasındaki bu farklılık, sanayi yatırımları ve ticaret hacmi ile doğrudan bağlantılı şekilde şekilleniyor.
Kaynak: Zeki Ersin Yıldırım