“Bir Porsiyonda Anadolu Lezzetleri” Okuyucuyla Buluştu
Şanlıurfa Harran Üniversitesi Hastanesi Uzman Diyetisyeni Meryem Yılmaz Çabalar’ın 5 yıllık çalışmasıyla hazırladığı “Bir Porsiyonda Anadolu Lezzetleri” adlı eser, Anadolu’nun zengin mutfak kültürünü bilimsel verilerle buluşturarak okuyucuyla buluştu.
Yaklaşık 5 yıllık emeğin ürünü olan kitapta, Anadolu’nun farklı yörelerinden derlenen 624 geleneksel yemek tarifine yer verildi. Eserde, her tarifin porsiyon bilgisi ile enerji ve protein değerleri ayrıntılı şekilde sunuluyor.
Beslenmeyi Şekillendiren Faktörler Ele Alındı
Kitapta, beslenmenin yalnızca biyolojik bir ihtiyaç olmadığı vurgulanarak; coğrafya, kültür, ekonomik koşullar ve sosyal yaşamın belirleyici rolüne dikkat çekiliyor. Ateşin keşfinden günümüze kadar geçen süreçte yemek çeşitliliği ve tüketim alışkanlıklarının önemli değişimler geçirdiği ifade edilirken, bu değişimde coğrafyanın etkisinin büyük olduğu belirtiliyor.
Çalışmada; bitkisel ve hayvansal kaynakların yanı sıra gelenek ve görenekler, eğitim düzeyi, dini inançlar, psikolojik durum, ekonomik şartlar, sosyal çevre, gıdaya erişim, genetik yapı, sağlık durumu ve fiziksel aktivite gibi birçok unsurun beslenme alışkanlıklarını şekillendirdiği kaydediliyor.
Şanlıurfa ve Mezopotamya Vurgusu
Eserin hazırlanma sürecinde Şanlıurfa’nın önemli bir yere sahip olduğu belirtilirken, Mezopotamya’nın kadim birikiminin çalışmaya ilham verdiği ifade ediliyor. Bölgenin zengin besin kaynakları ve kurumsal desteğin kitabın ortaya çıkmasında etkili olduğu vurgulanıyor.
Geleneksel Mutfak İçin Uyarı
Kitapta, Anadolu’nun tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yaptığı ve bu birikimin en önemli unsurlarından birinin yemek kültürü olduğu belirtiliyor. Geleneksel mutfağın korunması ve gelecek nesillere aktarılmasının önemine dikkat çekilirken, bazı yemeklerin günümüzde unutulmaya yüz tuttuğu ifade ediliyor.
Türk mutfağının yalnızca kebap, döner ve baklavadan ibaret olmadığına işaret edilen eserde, geleneksel yemeklerin yeterince tanıtılamadığı ve modern yaşam koşullarına uyarlanmasında zorluklar yaşandığı vurgulanıyor. Yoğun iş temposu ve hazır gıdalara kolay erişimin bu süreci hızlandırdığına dikkat çekiliyor.
“Bir Porsiyon” Yaklaşımı Öne Çıkıyor
Kitapta yer alan “bir porsiyon” yaklaşımının, artan nüfus ve buna bağlı beslenme sorunlarına dikkat çekmek amacıyla benimsendiği belirtiliyor. Gıda israfının önlenmesi, kaynakların verimli kullanılması ve toplumda beslenme bilincinin artırılması gerektiği ifade ediliyor.
Porsiyon ölçülerinin Türkiye Beslenme Rehberi (TÜBER) esas alınarak belirlendiği eserde, yemeklerin tamamının yazar tarafından hazırlanıp ölçülendirildiği ve fotoğraflandığı bilgisi paylaşılıyor.
624 Tarif Tek Kitapta
Eserde, yemek yapmanın yalnızca bir ihtiyaç değil, aynı zamanda bir kültür ve yaşam biçimi olduğu vurgulanıyor. Sağlıklı beslenme alışkanlıklarının yaygınlaştırılması, besin içeriklerinin doğru analiz edilmesi ve hastalıklara uygun beslenme alternatiflerinin sunulması hedefleniyor.
Anadolu’nun farklı bölgelerinden derlenen toplam 624 tarifin yer aldığı kitap, mutfak kültürünü geleceğe taşımayı amaçlıyor.
Rektöre Teşekkür
Uzman Diyetisyen Meryem Yılmaz Çabalar, çalışmanın ortaya çıkmasında Harran Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Mehmet Tahir Güllüoğlu’nun önemli katkıları olduğunu belirterek desteklerinden dolayı teşekkür etti.
Uzman Diyetisyen Çabalar, şu ifadeleri kullandı: “Bir Porsiyonda Anadolu Lezzetleri yalnızca bireysel bir çalışmanın ürünü değildir. Bu süreçte yöneticilerimden çalışma arkadaşlarıma, hastalarımdan vatandaşlarımıza kadar pek çok kişi katkı sunmuş; her tarifte, her satırda emeği olanların izleri yer almıştır. Kitabın hazırlanma sürecinde desteklerini esirgemeyen hastanemiz otomasyon birimi çalışanı Mehmet Okkaş’a, yayına hazırlanmasında büyük katkı sağlayan Başhekimimiz Doç. Dr. İdris Kırhan’a teşekkürlerimi sunarım. Ayrıca kitabın basım sürecinde katkıları bulunan Dr. Aydın Bozkaya’ya ve Akademisyen Yayınevi’nden Yasin Dilmen’e de şükranlarımı ifade ederim.”
Tanıtımı Yapıldı
Kitabın tanıtımı, Harran Üniversitesi Hastanesi çalışanlarının katılımıyla gerçekleştirildi. Programda konuşan Başhekim Doç. Dr. İdris Kırhan, eserin bölge mutfağının tanıtımı açısından önemli bir katkı sunduğunu belirterek, “Böylesine değerli bir çalışmaya destek vermekten büyük memnuniyet duyuyoruz. Meryem hocamızın uzun yıllara dayanan emeği takdire şayandır.” ifadelerini kullandı.