Şanlıurfa tarihinde 1 Kasım tarihine ilişkin ulusal ölçekte öne çıkan, geniş biçimde belgelenmiş tarihî bir olaya ulaşmak zor. Bununla birlikte, kent arşivlerinde bu tarihte yayımlanan bazı yerel gelişmeler bulunuyor.
Şanlıurfa’nın tarihî geçmişi düşünüldüğünde, kentin geçmişine ilişkin olayların yalnızca belirli günlerde yaşanan gelişmelerle sınırlı olmadığı görülüyor. Harran, Göbeklitepe, Balıklıgöl ve çevresindeki tarihî yerleşimler, kentin binlerce yıllık geçmişini ortaya koyan önemli değerler arasında bulunuyor.
Türkiye tarihinde 1 Kasım’da neler oldu?
1 Kasım 1922 – Saltanat kaldırıldı
Türkiye Büyük Millet Meclisi, 1 Kasım 1922’de aldığı kararla Osmanlı saltanatını kaldırdı. Böylece yaklaşık 623 yıl süren Osmanlı saltanatı resmen sona erdi. Bu karar, Türkiye’nin cumhuriyete geçiş sürecindeki en önemli dönüm noktalarından biri oldu.
1 Kasım 1927 – Mustafa Kemal Atatürk yeniden cumhurbaşkanı seçildi
Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Mustafa Kemal Atatürk, 1 Kasım 1927’de ikinci kez cumhurbaşkanlığına seçildi.
1 Kasım 1928 – Türk Harf Devrimi kabul edildi
Türkiye tarihinde 1 Kasım’ın en önemli gelişmelerinden biri de Harf Devrimi oldu. TBMM’de kabul edilen kanunla Arap harfleri yerine Latin esaslı yeni Türk harfleri kullanılmaya başlandı. Yeni alfabenin kabulü, eğitimden basına kadar birçok alanda önemli değişiklikleri beraberinde getirdi.
1 Kasım 1958 – Yahya Kemal Beyatlı hayatını kaybetti
Türk edebiyatının önemli şairlerinden Yahya Kemal Beyatlı, 1 Kasım 1958’de hayatını kaybetti. Şair, Türk şiirine kazandırdığı eserlerle edebiyat tarihindeki yerini koruyor.
1 Kasım 1983 – MİT Kanunu çıkarıldı
Millî İstihbarat Teşkilatının görev ve çalışma esaslarını düzenleyen 2937 sayılı Devlet İstihbarat Hizmetleri ve Millî İstihbarat Teşkilâtı Kanunu, 1 Kasım 1983’te çıkarıldı.
1 Kasım 1993 – Avrupa Birliği resmen kuruldu
Maastricht Antlaşması’nın yürürlüğe girmesiyle Avrupa Birliği, 1 Kasım 1993 tarihinde resmen kuruldu.
1 Kasım 2015 – Türkiye’de genel seçim yapıldı
Türkiye’de 26. Dönem Milletvekili Genel Seçimi, 1 Kasım 2015’te gerçekleştirildi. Seçimde AK Parti yüzde 49,50 oy alarak 317 milletvekili çıkardı. CHP 134, MHP 40, HDP ise 59 milletvekiliyle TBMM’de yer aldı.
Dünya tarihinde 1 Kasım’da neler yaşandı?
1512 – Sistine Şapeli’nin tavan resimleri halka açıldı
İtalyan sanatçı Michelangelo tarafından yapılan Sistine Şapeli’nin tavan resimleri, 1 Kasım 1512’de ilk kez halka gösterildi. Sanat tarihinin en önemli eserleri arasında kabul edilen çalışmalar, günümüzde de büyük ilgi görüyor.
1604 – Shakespeare’in Othello adlı eseri sahnelendi
İngiliz edebiyatının önemli isimlerinden William Shakespeare’in Othello adlı oyunu, 1 Kasım 1604’te Londra’da ilk kez sahnelendi.
1755 – Lizbon’da büyük deprem meydana geldi
Portekiz’in başkenti Lizbon, 1 Kasım 1755’te büyük bir depremle sarsıldı. Depremin ardından meydana gelen tsunami ve yangınlar, şehirde büyük yıkıma neden oldu. Felakette on binlerce kişinin hayatını kaybettiği tahmin ediliyor.
1897 – Juventus kuruldu
İtalya’nın dünyaca tanınan futbol kulüplerinden Juventus, 1 Kasım 1897’de kuruldu. Kulüp, ilerleyen yıllarda Avrupa futbolunun önemli takımlarından biri hâline geldi.
1911 – İlk hava saldırısı gerçekleştirildi
Trablusgarp Savaşı sırasında İtalya, 1 Kasım 1911’de Osmanlı birliklerine karşı uçaklarla hava saldırısı gerçekleştirdi. Bu olay, askerî havacılık tarihinde ilk hava bombardımanları arasında gösteriliyor.
1954 – Cezayir Bağımsızlık Savaşı başladı
Cezayir’de Fransız sömürge yönetimine karşı Ulusal Kurtuluş Cephesi tarafından bağımsızlık mücadelesi başlatıldı. 1 Kasım 1954’te başlayan mücadele, ülkenin bağımsızlığını kazanmasına giden sürecin başlangıcı oldu.
1956 – Macaristan Varşova Paktı’ndan çekildiğini açıkladı
Macaristan, 1 Kasım 1956’da Varşova Paktı’ndan çekildiğini duyurdu. Ülkenin tarafsızlık talebi, dönemin uluslararası siyasi gerilimlerinde önemli bir gelişme olarak kayıtlara geçti.
1962 – Sovyetler Birliği Mars’a roket gönderdi
Sovyetler Birliği, 1 Kasım 1962’de Mars’a yönelik Mars 1 uzay aracını fırlattı. Bu görev, insanlığın Mars’ı araştırma çabalarının önemli adımlarından biri oldu.
1981 – Antigua ve Barbuda bağımsızlığını kazandı
Karayipler’de bulunan Antigua ve Barbuda, 1 Kasım 1981’de Birleşik Krallık’tan bağımsızlığını kazandı.
2008 – TRT Çocuk yayın hayatına başladı
Türkiye’de çocuklara yönelik yayın yapan TRT Çocuk kanalı, 1 Kasım 2008’de yayın hayatına başladı.
