21 Ağustos, tarih boyunca savaşlardan siyasi gelişmelere, sanat dünyasından bilim ve teknolojiye kadar birçok önemli olaya sahne oldu. 21 Ağustos 2026, yılın 233. günü ve yılın tamamlanmasına 132 gün kaldığı bir tarih olarak takvimde yer alıyor.
Şanlıurfa’da 21 Ağustos'ta Neler Oldu?
Şanlıurfa özelinde, 21 Ağustos gününe doğrudan tarihlenen ve yaygın güvenilir kaynaklarda öne çıkan müstakil bir olay kaydı sınırlı görünüyor. Ancak 21 Ağustos tarihi, Güney Cephesi ve Urfa bölgesinin Millî Mücadele dönemindeki gelişmeleri açısından dikkat çekici bir döneme denk geliyor.
1920 yılında Güney Cephesi'nde Fransız işgaline karşı mücadele devam ederken Urfa ve çevresindeki Kuvâ-yı Milliye güçleri, Antep savunmasına destek verecek birliklerin hazırlanması sürecinde rol aldı. 21 Ağustos 1920'de Fransız kuvvetlerinin Antep'teki millî kuvvetlere karşı karşı taarruza geçtiği ve Urfa-Viranşehir bölgesindeki gelişmeler nedeniyle bölgeden Antep'e yeterli askerî desteğin gönderilemediği belirtiliyor.
Şanlıurfa'nın Millî Mücadele tarihindeki yeri ise daha geniş bir çerçevede değerlendirildiğinde oldukça önemlidir. Urfa, Fransız işgaline karşı yürütülen direnişin önemli merkezlerinden biri olmuş ve 11 Nisan 1920'de işgalden kurtarılmıştır.
Ayrıca 21 Ağustos 1920'de Mustafa Kemal Paşa'nın TBMM'deki konuşmasında Ayıntap ve çevresindeki halkın vatan savunmasındaki direnişini takdir ettiği kayıtlarda yer alıyor. Bu gelişme, Urfa'nın da içinde bulunduğu Güney Cephesi'ndeki millî direniş ortamının önemini ortaya koyuyor.
Türkiye’de 21 Ağustos'ta Neler Oldu?
1915 – II. Anafartalar Savaşı başladı.
Çanakkale Savaşı'nın önemli safhalarından biri olan II. Anafartalar Muharebesi 21 Ağustos 1915'te başladı. Mustafa Kemal'in komuta ettiği Türk birlikleri, İtilaf kuvvetlerinin taarruzlarına karşı mücadele etti. Şanlıurfa Valiliği'nin Mustafa Kemal'in askerî kariyerine ilişkin tarihçesinde de 21 Ağustos'taki II. Anafartalar zaferine yer veriliyor.
1922 – Büyük Taarruz öncesi son hazırlıklar yapıldı.
Mustafa Kemal Paşa, Akşehir'de ordu komutanlarıyla yaptığı son toplantıda Büyük Taarruz'un başlatılması yönündeki emri verdi. Bu toplantı, 26 Ağustos'ta başlayacak Büyük Taarruz öncesindeki kritik aşamalardan biri oldu.
1935 – Atatürk'e yönelik bir suikast planı ortaya çıkarıldı.
21 Ağustos 1935 tarihine ilişkin tarih kayıtlarında Mustafa Kemal Atatürk'e yönelik bir suikast planının ortaya çıkarıldığı bilgisi yer alıyor.
1944 – İstanbul'da 40,6 derece sıcaklık ölçüldü.
21 Ağustos 1944'te İstanbul'da gölgede 40,6 derece sıcaklık ölçüldüğü kaydedildi.
1959 – Bağdat Paktı'nın adı CENTO oldu.
Bağdat Paktı Konseyi'nin adı 21 Ağustos 1959'da Merkezi Antlaşma Teşkilatı (CENTO) olarak değiştirildi. Aynı yıl İstanbul'da yeniden düzenlenen Askerî Müze de halka açıldı.
1960 – Çanakkale Anıtı açıldı.
Çanakkale Şehitleri Abidesi'nin 21 Ağustos 1960'ta düzenlenen törenle açıldığı tarih kayıtlarında yer alıyor.
1964 – İstanbul Kuledibi'nde büyük yangın çıktı.
Kuledibi'ndeki Eskiciler Çarşısı'nda çıkan yangında 167 dükkân ve 25 apartmanın zarar gördüğü, yaklaşık 1000 kişinin evsiz kaldığı belirtiliyor.
1987 – Türk Eximbank kuruldu.
Türkiye İhracat Kredi Bankası A.Ş. (Türk Eximbank), ihracatın desteklenmesi amacıyla 21 Ağustos 1987 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Bakanlar Kurulu kararıyla kuruldu.
2011 – Türkiye, yıldız kızlarda dünya şampiyonu oldu.
Yıldız Kız Milli Voleybol Takımı, Dünya Yıldız Kızlar Voleybol Şampiyonası finalinde Çin'i 3-0 yenerek şampiyon oldu.
Dünyada 21 Ağustos’ta Neler Oldu?
1680 – Pueblo halkı Santa Fe'yi ele geçirdi.
Pueblo yerlileri, İspanyolların kontrolündeki Santa Fe'yi ele geçirdi.
1878 – Amerikan Barolar Birliği kuruldu.
ABD'nin önemli hukuk kuruluşlarından American Bar Association (ABA) 21 Ağustos 1878'de kuruldu.
1888 – İlk başarılı toplama-çıkarma makinesinin patenti alındı.
William Seward Burroughs, ABD'de ilk başarılı toplama ve çıkarma makinesi olarak bilinen cihazın patentini aldı.
1911 – Mona Lisa çalındı.
Leonardo da Vinci'nin dünyaca ünlü Mona Lisa tablosu, Louvre Müzesi'nden bir çalışan tarafından çalındı. Tablo iki yıl sonra İtalya'da bulundu.
1940 – Leon Troçki öldürüldü.
Sovyet Devrimi'nin önemli isimlerinden Leon Troçki, Meksika'da uğradığı saldırının ardından hayatını kaybetti.
1957 – Sovyet R-7 füzesinin ilk başarılı uçuşu gerçekleşti.
Sovyetler Birliği'nin R-7 füzesi 21 Ağustos 1957'de ilk başarılı uçuşunu gerçekleştirdi. Bu gelişme, uzay yarışının başlangıç dönemindeki önemli teknolojik adımlardan biri oldu.
1959 – Hawaii, ABD'nin 50. eyaleti oldu.
ABD Başkanı Dwight Eisenhower, Hawaii'yi ülkenin 50. eyaleti ilan etti.
1969 – Mescid-i Aksa'da büyük yangın çıktı.
Avustralya vatandaşı Michael Dennis Rohan'ın gerçekleştirdiği kundaklama girişimi sonucunda Mescid-i Aksa'da yangın çıktı.
1983 – Benigno Aquino Jr. öldürüldü.
Filipinler'in önde gelen muhalif siyasetçilerinden Benigno Aquino Jr., Manila Havalimanı'nda uğradığı silahlı saldırı sonucu öldürüldü. Olay, Filipinler'deki siyasi süreci önemli ölçüde etkiledi.
1986 – Kamerun'daki Nyos Gölü faciası yaşandı.
Nyos Gölü'nden yayılan zehirli gazlar nedeniyle yaklaşık 1.746 kişi hayatını kaybetti.
1991 – Sovyetler Birliği'ndeki darbe girişimi çöktü.
Mihail Gorbaçov'u görevden uzaklaştırmayı amaçlayan sertlik yanlısı darbe girişimi başarısız oldu. Boris Yeltsin'in ön plana çıktığı süreç, Sovyetler Birliği'nin dağılmasına giden yolu hızlandırdı.
1993 – Mars Observer ile iletişim kesildi.
NASA'nın Mars Observer uzay aracıyla Mars'a ulaşmak üzereyken iletişim kesildi ve yaklaşık 980 milyon dolarlık görev başarısızlıkla sonuçlandı.
2000 – Kursk denizaltısının kurtarma çalışmaları sona erdi.
Rus nükleer denizaltısı Kursk'un batmasının ardından yürütülen kurtarma çalışmaları 21 Ağustos 2000'de sona erdi. Denizaltındaki 118 kişinin tamamının hayatını kaybettiği açıklandı.
2017 – ABD'de tam Güneş tutulması izlendi.
21 Ağustos 2017'de ABD'yi baştan başa geçen nadir bir tam Güneş tutulması gerçekleşti. Olay, astronomi tarihinde geniş çaplı gözlemler yapılan önemli tutulmalardan biri oldu.
