Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yürütülen geniş kapsamlı dijitalleşme hamlesi doğrultusunda konut ve iş yeri kiralama süreçleri tamamen elektronik ortama taşınıyor. Ülke genelinde taşınmaz sahipleri ile kiracılar arasındaki ilişkileri doğrudan etkileyecek olan bu devrim niteliğindeki düzenleme, geleneksel kağıt üzerindeki kontrat dönemini kapatmayı hedefliyor. Gayrimenkul sektöründe şeffaflığı sağlama amacıyla atılan adım, kayıt dışı ekonominin önüne geçilmesi ve bürokratik engellerin kaldırılması açısından kritik bir eşik olarak değerlendiriliyor.
Söz konusu dijital sistem sayesinde taraflar resmi evrak düzenleme yükümlülüğünden kurtularak işlemlerini saniyeler içinde tamamlayabiliyor. Ekonomi yönetiminin kararlılıkla üzerinde durduğu bu uygulama, fiziki olarak aynı ortamda bulunma zorunluluğunu da tamamen ortadan kaldırıyor. Ülkenin 81 vilayetinde eş zamanlı olarak hayata geçirilen mekanizma, gayrimenkul kiralama piyasasındaki dolandırıcılık vakalarını engellerken, taşınmazın gerçek sahipliğini de doğrudan doğrulama imkanı sunarak güvenli bir altyapı oluşturuyor.
Kademeli Olarak Devreye Alınan Sistemde Aşama Aşamaları
Elektronik platform üzerinden sunulan hizmetin ilk aşaması 4 Kasım 2024 tarihinde tüm vatandaşların kullanımına açıldı. İlk faz doğrultusunda yalnızca taşınmazın gerçek sahibi olan bireyler e-Devlet portalı üzerinden hazırladıkları taslak metinleri kiracıların ve varsa kefillerin onayına sunmaya başladı. Sürecin sorunsuz işlemesinin ardından 9 Mayıs 2025 tarihinde ikinci faza geçilerek sistemin etki alanı daha da genişletildi.
İkinci aşamanın tamamlanmasıyla birlikte yetki belgesine sahip emlak danışmanları da dijital sözleşme hazırlama yetkisine kavuştu. Emlak işletmeleri, mülk sahibi, hissedarlar, kiracılar ve kefiller arasındaki onay mekanizmasını yönetme hakkı elde etti. Hizmete sunulan zaman damgalı barkodlu belgeler, resmi makamlar nezdinde doğrudan geçerlilik kazanarak kurumlar arası resmi evrak taşıma zorunluluğunu tamamen ortadan kaldırdı.
Dijital Platformun Sunduğu Esnek Düzenleme Ve Güncelleme İmkanları
Kullanıcılardan gelen geri bildirimler doğrultusunda altyapısı sürekli yenilenen sistemde Hata Düzeltme ve Güncelleme adı verilen fonksiyonlar aktif hale getirildi. Taraflar onay sürecini tamamlamış olsalar dahi takip eden 15 gün içerisinde metindeki olası rakam hatalarını, yazım yanlışlarını veya hatalı bilgi girişlerini sistem üzerinden hızlıca düzeltebiliyor. Bu esneklik, yapılan sehven hatalar nedeniyle yaşanabilecek hukuki uyuşmazlıkların önüne geçiyor.
Bunun yanı sıra sistemde yer alan güncelleme sekmesi sayesinde kiralama süreci devam ettiği müddetçe iletişim bilgileri, kira bedeli artışları ve ödeme kanalları anlık olarak güncellenebiliyor. Oluşturulan zaman damgalı belgenin doğrulaması e-Devlet altyapısı üzerinden yapılabildiği için sahte sözleşme düzenleme riski %0 seviyesine indiriliyor. Yetkisiz kişilerin kiralama işlemlerine aracılık etmesi engellenerek kayıtlı emlak danışmanlarının hakları da koruma altına alınıyor.
Resmi Veriler Ve Sektördeki Gelecek Hedefleri
Uygulamanın hizmete girmesinden bu yana platform üzerinde onaylanan toplam sözleşme sayısı 72.581 adede ulaştı. Türkiye geneline yayılan sistemin vatandaşlar tarafından daha kolay anlaşılabilmesi için özel bilgilendirme videoları ve adım adım kullanım kılavuzları hazırlandı. Ayrıca kamuoyunda farkındalık oluşturmak amacıyla hazırlanan kamu spotları ulusal televizyon kanallarında yayımlanmaya devam ediyor.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, konuya ilişkin yaptığı değerlendirmede sistemin tamamen vatandaş odaklı bir yaklaşımla kurgulandığını ve kullanıcılara herhangi bir ek finansal yük getirmediğini vurguladı. Tüm kira sözleşmelerinin e-Devlet üzerinden yapılmasını zorunlu kılacak yasal altyapı çalışmalarının sürdüğünü belirten Şimşek, bu yöntemin zaman, mekan ve evrak maliyetlerini tamamen ortadan kaldırarak güvenli ticaretin kapısını araladığını kaydetti.
Kaynak: Zeki Ersin Yıldırım
