Sermaye piyasalarında bir süredir devam eden belirsizlik ortamı, tasfiye sürecindeki yatırım fonlarına yönelik atılan somut adımlarla son buldu. Geçtiğimiz dönemde faaliyetleri durdurulan ve olağanüstü tasfiye kapsamına alınan portföy yönetim şirketlerinin mağdur ettiği binlerce kişi için sevindirici haber hafta sonunda geldi. Yetkili makamların yasal düzenlemeler doğrultusunda yürüttüğü titiz çalışmalar sonucunda, hak sahiplerinin hesaplarına aktarılacak olan ilk dalga ödeme takvimi resmen hayata geçirildi. Cuma günü itibarıyla hesaplara tanımlanan devasa kaynak, piyasalarda uzun süredir yaşanan tedirginliği büyük oranda hafifletti.
Söz konusu dev transfer, Atlas, Pusula ve Tera portföy yönetim şirketlerinin bünyesinde bulunan 7 farklı fonu doğrudan kapsıyor. Yapılan resmi bilgilendirmelere göre, mezkur fonlarda birikimi bulunan tam 235 bin 705 vatandaşın banka hesaplarına toplamda 29,3 milyar lira tutarında ilk ara ödeme aktarımı sorunsuz bir şekilde tamamlandı. Bu hamle, fon piyasalarında patlak veren krizin ardından mağduriyetlerin giderilmesi adına atılan en büyük ve en somut adım olarak finans kayıtlardaki yerini aldı. Sürecin şeffaf bir şekilde yürütülmesi, piyasaya olan güvenin yeniden tesis edilmesi açısından kritik bir eşik olarak değerlendiriliyor.
Tasfiye Sürecinde Toplam Ödeme Tutarı Dev Boyutlara Ulaştı
Olağanüstü tasfiye adımları atılmadan önce yürütülen olağan tasfiye işlemleri kapsamında da oldukça geniş kapsamlı bir finansal ödeme trafiği yönetilmişti. A1 Capital, Bulls, Pardus ve Hedef portföy yönetim şirketlerinin kontrolündeki 93 farklı fonda yatırımı bulunan 63 bin 759 vatandaşa, daha önceki süreçlerde toplamda 68 milyar lira ödeme yapılmıştı. Son gerçekleşen dev aktarımla birlikte, hem olağan hem de olağanüstü tasfiye süreçlerinin tamamı göz önüne alındığında ulaşılan genel bilanço piyasadaki dengeleri yeniden kuracak boyutlara ulaştı.
Son veriler ışığında, kapsama alınan toplam 100 fondaki 299 bin 464 yatırımcıya aktarılan toplam kaynak 97,3 milyar lira seviyesine tırmandı. Bu devasa rakam, Türkiye sermaye piyasaları tarihinde tek bir kriz yönetimi kapsamında yatırımcılara sağlanan en yüksek toplu geri ödeme miktarı olarak tarihe geçti. Yetkililer, sürecin planlandığı şekilde işlemesinden memnuniyet duyduklarını belirtirken, geride kalan ödeme kalemlerinin de belirlenen takvim dâhilinde kademeli olarak hesaplara aktarılacağını vurguluyor. Finans uzmanları, piyasaya giren bu likiditenin ekonomik hareketliliğe de olumlu yansıyacağı görüşünde birleşiyor.
Ödemelerin Yapılma Sırası Ve Uygulanan Kriterler
Sermaye Piyasası Kurulu ve ilgili kanun maddeleri doğrultusunda yürütülen bu geniş çaplı operasyonda, adil bir dağıtımın sağlanması amacıyla son derece titiz bir sıralama algoritması uygulandı. Ödemelerin ilk aşaması, risk oranı daha düşük ve likiditesi yüksek olan para piyasası fonlarından başlatıldı. Hemen ardından ise sistemdeki yatırımların büyüklüğüne odaklanılarak, fon katılma payı en az olan küçük yatırımcıdan en yüksek bakiyeli yatırımcıya doğru giden bir ödeme hiyerarşisi oluşturuldu. Bu strateji sayesinde finansal açıdan daha kırılgan olan küçük birikim sahiplerinin mağduriyeti ilk anda giderilmiş oldu.
İlk etapta 1 milyon liraya kadar bakiyesi bulunan bireysel yatırımcılar öncelikli gruba dahil edildi ve bu kişilerin önemli bir kısmı paralarının tamamına veya çok büyük bir bölümüne tek seferde kavuştu. Daha yüksek tutarlarda yatırımı bulunan kişilerin hak edişleri ise sonraki aşamalara devredildi. Öte yandan, yürütülen idari ve hukuki incelemelerde fahiş ya da haksız kazanç sağladığı tespit edilen kişiler ödeme kapsamının tamamen dışında bırakıldı. Bu profildeki yatırımcıların durumu, yargı organları ve denetim mekanizmalarının vereceği nihai kararlara göre ilerleyen dönemde ayrıca netlik kazanacak.
Yatırımcıların Bakiye Kontrolü Ve Güvenlik Uyarıları
Ödeme kapsamındaki vatandaşların paraları, yatırım yaptıkları aracı kurumlar veya anlaşmalı bankalarda bulunan cari hesaplarına otomatik olarak aktarılıyor. Hak sahiplerinin herhangi bir hak kaybı yaşamaması adına, çalıştıkları bankaların mobil uygulamaları veya internet şubeleri üzerinden hesap hareketlerini düzenli olarak denetlemeleri gerekiyor. Yapılan resmi duyurularda, ödeme süreçlerinin operasyonel bacağında İş Bankası ve Ziraat Bankası'nın aktif görev üstlendiği, hesaplarında bakiye göremeyen kişilerin doğrudan hizmet aldıkları aracı kurumlara başvurması gerektiği hatırlatılıyor.
Sürecin hassasiyetini fırsat bilmek isteyen dolandırıcılara karşı da emniyet ve finans yetkilileri tarafından son derece kritik uyarılarda bulunuluyor. Ödemeleri öne çekme, işlemleri hızlandırma ya da bloke kaldırma vaadiyle arayan kişilere kesinlikle itibar edilmemesi gerektiği vurgulanıyor. Hiçbir koşulda SMS onay kodu, kart bilgisi veya internet bankacılığı şifrelerinin üçüncü şahıslarla paylaşılmaması gerektiğinin altı çiziliyor. Ayrıca, vergilendirme ve mevzuat gereği yapılan kesintiler ya da mevcut haciz blokerinden kaynaklı bakiye farklılıkları için resmi kurum hesap ekstrelerinin incelenmesi öneriliyor.
Kaynak: Zeki Ersin Yıldırım
