Biz zamlardan önce günlük olarak yaklaşık 100 kilo döküyorduk ve hemen hemen 700 – 800 ekmek çıkıyordu ama şuan da 50 kilo döküyorum yaklaşık 300 ekmek çıkartıyorum ve o 300 ekmeği de zorla bitirmeye çalışıyorum. Gelen müşteriler de ekmek pahalı diye bizlere sitem de bulunuyor, ekmeğin tanesini 2 liraya veridim hal de hâlbuki şuan da gıda maddelerine baktığımız zaman en ucuzu ekmektir.
Ben hayatım da böyle bir zam daha önceden görmedim, zam oluyor tama diyoruz akşam yatıyoruz sabah kalkıyoruz bakıyoruz ki yeniden zam gelmiş, zam üstüne zam geliyor hem de her şeye biz de bu şekilde ne yapacağımızı şaşırdık. Eskiden gündüz zam gelirdi ve belli günler de zam yazılırdı, şu tarihte şu kadar zam gelecek diye şimdi gündüzü bırakın, gece yatıyoruz sabah kalkıyoruz bakıyoruz ki zam gelmiş ve gelen zamlardan hiç haberimiz bile yok.
Döviz kurunda ki artıştan dolayı zamlar geliyor diyorlar, dolar artınca zam geliyor diyorlar ama tabi bahane ediyorlar dolar artışını bence, dolar Amerika"da geçerli, oranın parası ama Türkiye"ye de bunu mal ediyorlar. Madem dolarla çalışıyorlarsa Türk parasını kaldırsınlar, o zaman herkes dolarla alışveriş yapsın madem dolar pahalıysa o zaman Türk parasını kaldırsınlar bizler de dolar ile çalışalım mademki doları bahane ediyorlar. Doları yükselmesinin sebebi de Amerika"nın oyunudur.
Maalesef çok ama çok zor geçti, yemin ederek söylüyorum ki, şuan da benim kira günüm ve şuan da kira parasını bile ödeyecek durum da değilim. Son aylar da biz çok zorluklar çekiyoruz ben buraya aylık bin lira kira ödüyorum, elektrik faturası geldi 3500 lira, işçinin günlüğü burada 600 lira birikmiş bu işin içinden nasıl çıkacağımı bende bilmiyorum.
Zamlar bizi de çok etkiledi düşünebiliyor musunuz şuan da un 300 lira olmuş ve bu giderlerle, bu malzeme pahalılığıyla bizi kurtarmıyor satışlarımız zaten düştü hem de ciddi bir oran da düştü. Bu yüzden gerçek anlam da biz esnaf olarak ne yapacağımız bilmiyoruz, bu noktada biz Şanlıurfa"da bulunan esnaflar olarak bu ekonomik sıkıntılar çektiğimiz günler de yetkililerden yardım bekliyoruz.



SİZİ TANIYABİLİR MİYİZ?
İsmail Berk, 1966 Şanlıurfa doğumluyum şuan içinde bulunduğumuz ev ekmeği yaptığımız dükkânı yaklaşık 1 aydır açtım. Maalesef şuan da her şey çok pahalı, yaklaşık bundan 1 ay önce ben unu 220 liraya alıp dükkânıma indiriyorum, ama şuan da unu ben 300 liraya alıp da dükkânıma indiriyorum, geçen 220 lira olan un şuan 300 lira olmuş, bir ay da 80 lira zam yemiş. Bu sebeplerden dolayı bende ekmeğin tanesini şuan da 2 liraya veriyorum, gelen müşterileri ekmeğin fiyatını sorunca 2 lira dediğim zaman sitem ediyorlar, 2 lira pahalı diye peki biz ne yapalım? Dükkân kira, aylık elektrik faturası geliyor 3500 – 4000 lira arasında bu şartlar da ekmeği 2 liraya veriyorum müşterilerimiz hala pahalı diyor peki esnaf olarak biz ne yapalım, biz Şanlıurfa"da esnaf olarak ne yapacağımızı biz de bilmiyoruz artık. Vatandaşımıza, dükkânımıza gelen müşterilerimize ne yazık ki kendimizi anlatamıyoruz yemin ederek söylüyorum şuan da biz ne yapacağımızı bilmiyoruz, gerçekten biz esnaf olarak ne yapacağımızı, nasıl bir çare arayacağımızı, ekonomik sorunlarımıza nasıl bir çözüm bulacağımızı bilmiyoruz.

KAÇ YILDIR BU MESLEĞİN İÇERİSİNDESİNİZ?

Yaklaşık olarak ev ekmeği sektörün de 6 yıldır bulunuyorum, ilk olarak hayallerimiz ve düşüncelerimiz çok güzeldi Şanlıurfa"ya ev ekmeği satan bir yer kazandıralım diye düşünmüştük, güzel bir ev ekmeği yapıp Şanlıurfa halkına sunacağımız bir dükkân olsun dedik ve başladık. İşler güzeldi çok şükür diyorduk en azından kendimizi idare ediyorduk hatta yaklaşık olarak bundan birkaç ay önce biz unu 120 liraya alıyorduk bu yüzden bizi kurtarıyordu yani bereket versin satışlarımız da fena değildi tabi o zamanlar. Ama maalesef sonradan gittikçe her şeye zam geldi, her şey pahalı olmaya başladı tabi bundan herkes etkilendi, her esnaf maalesef olumsuz anlam da etkilendi tabi. Tabi bizi de çok etkiledi düşünebiliyor musunuz şuan da un 300 lira olmuş ve bu giderlerle, bu malzeme pahalılığıyla bizi kurtarmıyor satışlarımız zaten düştü hem de ciddi bir oran da düştü. Bu yüzden gerçek anlam da biz esnaf olarak ne yapacağımız bilmiyoruz, bu noktada biz Şanlıurfa"da bulunan esnaflar olarak bu ekonomik sıkıntılar çektiğimiz günler de yetkililerden yardım bekliyoruz.

EV EKMEĞİNİN YAPILIŞINI ANLATIR MISINIZ?

Öncelikle makineden yedek açıyoruz, yedek açıldıktan sonra ustaya gidiyor, usta da oklavayla açıyor. Daha sonra usta açtıklarını bize veriyor bizler de sacın üzerinde pişiriyoruz şuan da ev ekmeğinin yapılışı bu şekildedir, düşünüyorum da bundan yaklaşık olarak 5 – 6 yıl önce işlerimiz çok güzeldi, yoğundu o zamanlar bırakın oturup müşteri beklemeyi dükkânımız da hep bir yoğunluk vardı. Ama ne yazık ki döviz artışları başladı, her şeye zam gelmeye başladı bizim de yoğunluğumuz kesildi hatta şuan yoğunluğu bir kenara bırakın siftah ya ediyoruz ya etmiyoruz düşünün o durumdayız.

ZAMLARDAN ÖNCE İŞİNİZ NASILDI?

Biz zamlardan önce günlük olarak yaklaşık 100 kilo döküyorduk ve hemen hemen 700 – 800 ekmek çıkıyordu ama şuan da 50 kilo döküyorum yaklaşık 300 ekmek çıkartıyorum ve o 300 ekmeği de zorla bitirmeye çalışıyorum. Gelen müşteriler de ekmek pahalı diye bizlere sitem de bulunuyor, ekmeğin tanesini 2 liraya veridim hal de hâlbuki şuan da gıda maddelerine baktığımız zaman en ucuzu ekmektir piyasa da. Bir dürüm döner alıyorsun 15 liraya zorla karnını doyuruyorsun ama diğer yandan bir ekmek alıyorsun 2 liraya karnını doyuruyorsun, vatandaş ekmeğe pahalı diyor ama ekmek pahalı değildir baktığın zaman çünkü hesap ortada. Bugün sordum ben en son un fiyatını 320 lira, ben önceden alıyordum aynı unu 120 liraya, bakın unun fiyatının üstüne 200 lira zam geldi. Peki, biz kazandığımız cüzi miktarda ki parayı da işçiye mi verelim, elektrik faturasına mı verelim, dükkân kirasına mı verelim yoksa biz mi kazanalım, biz mi cebimize koyalım yani esnaf olarak şuan da inanın ne yapacağımızı şaşırmışız, esnaf olarak ne yağacağımızı bilmiyoruz.

TEMEL GIDA FİYATLARINA GELEN ZAMLAR İLE İLGİLİ NELER SÖYLEYECEKSİNİZ?

Herkesi olduğu gibi tabi bizi de olumsuz anlam da etkiledi, şuan da böyle bir örnek vereyim size benim yanımda ki işçinin 5 – 6 yömyesi içerde ve onu da ödeyemiyoruz, benim yanımda ki çocuklar 100 lira, 200 lira yömye alıyorlar, 3 tane işçi 600 lira para günlük. Ayrı yeten dükkânım kira bir de 3 bin ila 3500 lira arasında elektrik faturası geliyor, su faturası geliyor ve biz de bunları ödemek zorundayız ama gelir olmadıktan sonra bunları nasıl ödeyeceğiz, ödeyemiyoruz.

ŞİMDİYE KADAR BÖYLE BİR ZAM YAŞADINIZ MI?

Ben hayatım da böyle bir zam daha önceden görmedim, zam oluyor tama diyoruz akşam yatıyoruz sabah kalkıyoruz bakıyoruz ki yeniden zam gelmiş, zam üstüne zam geliyor hem de her şeye biz de bu şekilde ne yapacağımızı şaşırdık. Eskiden gündüz zam gelirdi ve belli günler de zam yazılırdı, şu tarihte şu kadar zam gelecek diye şimdi gündüzü bırakın, gece yatıyoruz sabah kalkıyoruz bakıyoruz ki zam gelmiş ve gelen zamlardan hiç haberimiz bile yok. Bu durum biz esnafları fazlasıyla olumsuz yönde etkiliyor bu şekilde nasıl olacak inanın bende bilmiyorum, önceden bir ürüne yılda birkaç defa zam gelirken şimdi günlük zam geliyor bırakın ay da bile bir kere değil günlük olarak zam geliyor, her gün aynı ürünün üstüne zam geliyor. Esnaf olarak bu zamlarla ne yapacağımızı bilmiyoruz alacağımız ürünler, dükkân da kullandığımız ürünler bugün alıyorsun şu kadar fiyat sonra ki gün gidiyorsun zam gelmiş, bir sonra ki gün gidiyorsun yine zam gelmiş.
BU ZAMLARIN SİZCE SEBEBİ NEDİR?

Döviz kurunda ki artıştan dolayı zamlar geliyor diyorlar, dolar artınca zam geliyor diyorlar ama tabi bahane ediyorlar dolar artışını bence, dolar Amerika"da geçerli, oranın parası ama Türkiye"ye de bunu mal ediyorlar. Madem dolarla çalışıyorlarsa Türk parasını kaldırsınlar, o zaman herkes dolarla alışveriş yapsın madem dolar pahalıysa o zaman Türk parasını kaldırsınlar bizler de dolar ile çalışalım mademki doları bahane ediyorlar. Doları yükselmesinin sebebi de Amerika"nın oyunudur, tabi bizim esnaflarımızda da suçlu olanlar var, stokçu diye tabir ettiklerimiz, fırsatçı diye tabir ettiklerimiz ve tabi bunların yaptığı şeyler çok ayıp ve günahtır. Bunlar vatandaşı zor durum da bırakıyorlar böyle olmaması lazım, esnafımızın stokçuluk yapmaları iyi bir şey değildir, Türkiye"nin ekonomisini düşürmek istiyorlar, böyle şeyler yapmasınlar hem günahtır hem ayıptır, esnaflığa yakışmaz.

SON BİR KAÇ AY SİZİN İÇİN NASIL GEÇTİ?

Maalesef çok ama çok zor geçti, yemin ederek söylüyorum ki, şuan da benim kira günüm ve şuan da kira parasını bile ödeyecek durum da değilim. Son aylar da biz çok zorluklar çekiyoruz ben buraya aylık bin lira kira ödüyorum, elektrik faturası geldi 3500 lira, işçinin günlüğü burada 600 lira birikmiş bu işin içinden nasıl çıkacağımı bende bilmiyorum ve yetkililerden yardım bekliyorum.

BİZE ZAMAN AYIRDIĞINIZ İÇİN TEŞEKKÜR EDERİM.
Ben teşekkür ederim.



Muhabir: Haber Merkezi