Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Pınar Yıldız, dünyada en fazla ölüme yol açan ilk 10 enfeksiyon hastalığından biri olduğunu söyledi.
Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Pınar Yıldız, "Verem Eğitim ve Farkındalık Haftası" dolayısıyla bilgilendirmede bulundu. Veremin (tüberküloz) bir bakteriden kaynaklı olduğunu bildiren Yıldız, bulaşıcı bir enfeksiyon hastalığı olduğunu ifade etti. Hastalığın en sık akciğerleri tuttuğunu ve bu forma akciğer tüberkülozu denildiğini dile getiren Yıldız, "Ancak sadece akciğerlerle sınırlı değildir; lenf bezleri, beyin zarı, kemikler, böbrekler gibi pek çok organda da hastalık yapabilir. Hastalık, özellikle bağışıklık sistemi zayıflamış kişilerde daha kolay ortaya çıkar ve tedavi edilmediğinde ağır sonuçlara yol açabilir. Erken tanı ve düzenli tedavi ile tamamen iyileşebilen bir hastalıktır" dedi.
Dünyada en fazla ölüme yol açan ilk 10 enfeksiyon hastalığından biri
Veremin, Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre hâlâ dünyada en fazla ölüme yol açan ilk 10 enfeksiyon hastalığından biri olduğuna dikkat çeken Yıldız, "Her yıl milyonlarca yeni vaka bildirilmektedir. Özellikle gelişmekte olan ülkelerde daha yaygındır. Türkiye’de ise çok güçlü bir verem savaş disiplini bulunmaktadır. Düzenli taramalar, ücretsiz ilaç temini ve takip sayesinde vaka sayıları yıllar içinde belirgin şekilde azalmıştır. Ancak tüberküloz tamamen yok olmuş değildir; kontrol altında tutulması için farkındalığın sürmesi gereklidir" ifadelerine yer verdi.
Erken tanı hastanın iyileşmesi ve bulaşmanın engellenmesi için kritik önemdedir
Veremin en sık görülen belirtilerini sıralayan Yıldız, "2 haftadan uzun süren öksürük, balgam çıkarma, bazen kanlı balgam, göğüs ağrısı, ateş, gece terlemesi, iştahsızlık ve kilo kaybı, halsizlik ve çabuk yorulma. Bu belirtilerden özellikle öksürük ve gece terlemesi uzun sürüyorsa mutlaka bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Erken tanı hem hastanın iyileşmesi hem de bulaşmanın engellenmesi için kritik önemdedir" dedi.
Bulaşma riskini azaltma yöntemleri
Yıldız, veremin hava yolu ile bulaştığını belirterek, "Akciğer tüberkülozu olan kişi öksürdüğünde, konuştuğunda veya hapşırdığında havaya saçılan damlacıklar solunduğunda bulaşma meydana gelebilir. Bulaş riskini azaltmak için aktif tüberküloz hastaları tedavinin ilk döneminde maske takmalıdır. Yaşanılan ortam sık sık havalandırılmalıdır. Kalabalık ve kapalı ortamlarda uzun süre bulunmaktan kaçınılmalıdır. Hastaların tedavisi düzenli şekilde sürdürülmelidir. Öksürürken ağız ve burun mendil ya da dirsek içi ile kapatılmalıdır" dedi.
Tedavinin yarım bırakılması çok ciddi sonuçlar doğurabilir
Veremin tedavi edilebilir bir hastalık olduğunun altını çizen Yıldız, "Tedavi genellikle en az 6 ay süreyle verilen birden fazla ilacın birlikte kullanılmasıyla yapılır. İlaçlar ücretsizdir ve hastalar düzenli olarak takip edilir. Tedaviye başlandıktan kısa süre sonra bulaştırıcılık büyük ölçüde azalır. Ancak bakterinin tamamen yok edilmesi zaman aldığı için ilaçların kesintisiz ve düzenli kullanılması son derece önemlidir" ifadelerini kullandı.
Tedavinin yarım bırakılmasının ciddi sonuçlar doğurabileceğine işaret eden Yıldız, "Hastalık tekrarlar. Daha ağır ve uzun süren bir seyir kazanır. İlaçlara direnç gelişebilir. Bu durumda tedavi çok daha zor, uzun ve pahalı olur. Toplumda bulaşma riski artar. Bu nedenle hasta kendini iyi hissetse bile ilaçlar doktor kontrolü olmadan asla bırakılmamalıdır" dedi.
Yanlış bilgiler toplum sağlığını tehdit ediyor
Veremden korunmada BCG aşısının özellikle çocuklarda menenjit ve yaygın tüberküloz gibi ağır hastalık formlarına karşı koruyucu olduğunu belirten Yıldız, aşının Türkiye’de uzun yıllardır rutin olarak uygulandığını söyledi. Yıldız, "Aşının erişkinlerde akciğer tüberkülozunu tamamen engellemese de hastalığın ağır seyretmesini belirgin şekilde azaltır. Toplumda veremle ilgili doğru bilinen yanlışlar, farkındalık eksikliğine yol açmaktadır. Verem hâlâ görülebilmektedir ve kontrol altına alınabilir" dedi.
Erken başvuru hayat kurtarır, bulaşmayı önler
Verem Eğitim ve Propaganda Haftasının toplumun tüberküloz konusunda bilinçlendirilmesini hedeflediğini belirten Yıldız, "Amaç; hastalığı saklamak yerine fark edip tedavi etmek, bulaşmayı önlemek ve sağlığı korumaktır. Uzun süren öksürüğü asla ihmal etmeyin. Erken başvuru hayat kurtarır, bulaşmayı önler. Tüberküloz tedavi edilebilir bir hastalıktır. İlaçlarınızı düzenli kullanın, yarım bırakmayın. Sağlıklı yaşam, temiz hava ve düzenli kontroller çok önemlidir. Ve en önemlisi: Veremden korkmayalım, geç kalmaktan korkalım" ifadeleriyle açıklamasını sonlandırdı.
